6 Δεκεμβρίου 2008:9 Χρόνια από τα σύγχρονα Δεκεμβριανά

στις

Εννέα χρόνια συμπληρώθηκαν σήμερα από τη δολοφονία του 15χρονου Αλέξανδρου Γρηγορόπουλου από τα πυρά του ειδικού φρουρού Επαμεινώνδα Κορκονέα, στη συμβολή των οδών Μεσολογγίου και Τζαβέλα στα Εξάρχεια.

Ήταν λίγο πριν τις 9 το βράδυ, ανήμερα του Αγίου Νικολάου το 2008. Ο Αλέξανδρος Γρηγορόπουλος με την παρέα του κινούνταν στα Εξάρχεια.

Την ίδια στιγμή το κέντρο Εξαρχείων έδινε σήμα στο περιπολικό στο οποίο επέβαιναν ο Επαμεινώνδας Κορκονέας και ο Βασίλης Σαραλιώτης να μεταβεί στη Λεωφόρο Αλεξάνδρας για μια τροχαία παράβαση, όμως δεν πήγαν ποτέ.

Περνώντας από το σημείο που βρισκόταν ο Αλέξης με την παρέα του, οι αστυνομικοί διαπληκτίστηκαν με τους νεαρούς και αποχώρησαν με το περιπολικό. Μετά από λίγη όμως ώρα επέστρεψαν στο σημείο για να ζητήσουν εξηγήσεις και ο Κορκονέας πυροβόλησε εν ψυχρώ τον 15χρονο.

Στη συνέχεια έφυγαν σαν να μην έχει συμβεί τίποτα και στο κέντρο Εξαρχείων, δήλωσαν ότι είχαν δεχθεί επίθεση από αναρχικούς, ωστόσο δεν ανέφεραν ποτέ για τους πυροβολισμούς και τον ανήλικο που σκότωσαν.

Ο Αλέξης Γρηγορόπουλος ξεψυχούσε στα χέρια του κολλητού του φίλου Νίκου Ρωμανού, στη συμβολή των οδών Μεσολογγίου και Τζαβέλα και μετά από λίγη ώρα, η σορός του μεταφέρθηκε στο νοσοκομείο Ευαγγελισμός όπου επιβεβαιώθηκε ο θάνατός του.

Η σφαίρα, σύμφωνα με τον ιατροδικαστή, διαπέρασε την καρδιά του και καρφώθηκε στον 10ο θωρακικό σπόνδυλο, με αποτέλεσμα να βρει ακαριαίο θάνατο.

Το περιστατικό ακολούθησε πανελλαδική οργή, σάλος και επεισόδια σε όλη την Αθήνα, με το κέντρο να θυμίζει εμπόλεμη ζώνη για πολλές ημέρες.

Η είδηση μεταδόθηκε ταχύτατα από το Διαδίκτυο και τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης, κάτι που είχε ως αποτέλεσμα την αυθόρμητη κινητοποίηση χιλιάδων κυρίως μαθητών και νέων ατόμων που από την πρώτη στιγμή συγκεντρώθηκαν στο κέντρο της Αθήνας και των άλλων μεγάλων αστικών κέντρων της χώρας.

Η δολοφονία του νεαρού μαθητή  στο κέντρο της Αθήνας προκάλεσε αντιδράσεις από πολίτες σε όλες τις μεγάλες ελληνικές πόλεις, όπως την Αθήνα, τη Θεσσαλονίκη, τον Πειραιά, την Πάτρα, το Ηράκλειο, τη Λάρισα, τα Ιωάννινα, τα Χανιά, την Κομοτηνή, τον Βόλο, τη Ρόδο, τη Μυτιλήνη, την Κέρκυρα και το Αγρίνιο. Πορείες διαμαρτυρίας, που διοργανώθηκαν το ίδιο βράδυ του περιστατικού και την επομένη, οδήγησαν σε μεγάλες υλικές καταστροφές γραφείων, καταστημάτων, δημοσίων και ιδιωτικών κτηρίων. Οι μεγαλύτερες καταστροφές όμως σημειώθηκαν στην Αθήνα.

Λόγω της δολοφονίας του νεαρού πραγματοποιήθηκαν καταλήψεις σε πολλά γυμνάσια και λύκεια της Θεσσαλονίκης, του Βόλου και της Αθήνας, ενώ κλειστό παρέμεινε και το σχολείο στη Σταμάτα όπου φοιτούσε ο μαθητής. Ο υπουργός Παιδείας, Ευριπίδης Στυλιανίδης, κήρυξε την επομένη των ταραχών ημέρα πένθους, ενώ κλειστές παρέμειναν και πανεπιστημιακές σχολές. Πορείες μαθητών πραγματοποιήθηκαν σε όλες τις μικρές και μεγάλες πόλεις της χώρας, εκδηλώνοντας οι μαθητές την αντίδρασή τους στο περιστατικό σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη, Τρίπολη, Κέρκυρα, Τρίκαλα και Ηράκλειο.

Η ΟΛΜΕ, η Ομοσπονδία Ιδιωτικών Εκπαιδευτικών και οι δάσκαλοι κήρυξαν 24ωρη απεργία, ενώ τριήμερη απεργία κήρυξε και η Ομοσπονδία των Πανεπιστημιακών. Μαθητές προέβησαν σε συμβολικές εκδηλώσεις, προσφέροντας λουλούδια σε αστυνομικούς και ξαπλώνοντας γυμνοί στα σκαλοπάτια της ΓΑΔΑ ωσάν να ήταν πτώματα.

Επιθέσεις με πέτρες, ξύλα, φρούτα και βόμβες μολότοφ δέχθηκαν σχεδόν όλα τα τοπικά αστυνομικά τμήματα της χώρας. Ταυτόχρονα τμήματα στα περισσότερα πανεπιστήμια και ΤΕΙ της χώρας άρχισαν να κλείνουν από τους φοιτητές τους με αποφάσεις κατάληψης, οι οποίες στρέφονταν τόσο κατά της κρατικής καταστολής όσο και κατά της εκπαιδευτικής πολιτικής της κυβέρνησης.

Εκτός Ελλάδας, επεισόδια έγιναν και στη Λευκωσία, όπως επίσης και την Πάφο στις 8 Δεκεμβρίου. Συμβολικές καταλήψεις πραγματοποιήθηκαν από νεαρούς επίσης στην ελληνική πρεσβεία στο Λονδίνο και διαμαρτυρίες στα προξενεία του Βερολίνου, της Φλωρεντίας της Μπολόνια και του Τορίνο, καθώς και στο Ελληνικό Ινστιτούτο Βυζαντινών και Μεταβυζαντινών Σπουδών στη Βενετία, ενώ μικρές φθορές προκλήθηκαν στα προξενεία της Νέας Υόρκης και της Κωνσταντινούπολης.

Ο υπουργός Εσωτερικών Προκόπης Παυλόπουλος, ο οποίος βρισκόταν σε κομματική εκδήλωση στις Σέρρες, μόλις ενημερώθηκε για το περιστατικό μετέβη άμεσα στην Αθήνα και έπειτα από δηλώσεις, υπέβαλε ο ίδιος μαζί με τον υφυπουργό την παραίτησή του για το περιστατικό για λόγους ευθιξίας. Παρά ταύτα, οι παραιτήσεις δεν έγιναν αποδεκτές από τον πρωθυπουργό, Κώστα Καραμανλή.

Λόγω των επεισοδίων στην Ελλάδα η Βρετανία και η Αυστραλία είχαν προειδοποιήσει τους πολίτες τους να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί σε περίπτωση που επιθυμούσαν να επισκεφτούν την Αθήνα. Μετά το μεσημέρι της Δευτέρας, 8ης Δεκεμβρίου, ο πρωθυπουργός σε δηλώσεις του ανακοίνωσε κρατική οικονομική βοήθεια σε όσους καταστηματάρχες είχαν πέσει θύματα των ταραχών.

Το ίδιο βράδυ διοργανώθηκε συγκέντρωση και πορεία διαμαρτυρίας από κόμματα της αντιπολίτευσης, αριστερές οργανώσεις και φοιτητικούς συλλόγους, στα Προπύλαια και την Ομόνοια. Η αστυνομία διατηρούσε ισχυρές δυνάμεις γύρω από τη Βουλή των Ελλήνων και το Μέγαρο Μαξίμου. Η πορεία δεν πέρασε μπροστά από τη Βουλή, και μέσω του κάτω μέρους της πλατείας Συντάγματος ακολούθησε τη Φιλελλήνων και ολοκληρώθηκε μπροστά στον Εθνικό Κήπο.

Παράλληλα όμως με αυτή κινήθηκαν ομάδες που προξένησαν καταστροφές σε καταστήματα, τράπεζες, ξενοδοχεία, καθώς και στο υπουργείο Οικονομικών και το υπουργείο Εξωτερικών. Αργότερα οι καταστροφές επεκτάθηκαν κατά μήκος της λεωφόρου Συγγρού. Συγκρούσεις εκδηλώθηκαν επίσης στην Πανεπιστημιούπολη στην περιοχή του Ζωγράφου, γύρω από τα Εξάρχεια καθώς και στον Πειραιά.

Λόγω των επεισοδίων συγκροτήθηκε έκτακτη Κυβερνητική Επιτροπή, ενώ ο κυβερνητικός εκπρόσωπος διέψευσε τις φήμες για εφαρμογή του άρθρου 48 του Συντάγματος για κήρυξη της χώρας σε κατάσταση εκτάκτου ανάγκης. Λίγα λεπτά αργότερα, σε δηλώσεις του ο υπουργός Εσωτερικών δήλωσε πως οι πράξεις «τυφλής βίας» εξέφραζαν μια γενικότερη κατάσταση, που δεν οφειλόταν απαραιτήτως στο περιστατικό που τα πυροδότησε, και αναρωτήθηκε ποιους σκοπούς εξυπηρετούν, παρατηρώντας «απουσία ιδεολογίας».

Στη Θεσσαλονίκη πυρπολήθηκαν καταστήματα και τράπεζες, και υπήρξαν καταστροφές σε δεκάδες καταστήματα με κλοπή των εμπορευμάτων. Μικρότερες ζημιές σημειώθηκαν επίσης στην Κόρινθο και τη Ρόδο. Στην πλατεία Ομονοίας και το κέντρο της Αθήνας διάφοροι παρευρισκόμενοι, ανάμεσα στους οποίους και πολλοί αλλοδαποί, προέβησαν σε πλιάτσικο των κατεστραμμένων καταστημάτων με αποτέλεσμα να υπάρξουν 108 συλλήψεις (εκ των οποίων 58 αλλοδαποί) από την αστυνομία.

Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας παρέμεινε στο φρουρούμενος στο προεδρικό μέγαρο για λόγους ασφαλείας μετά τα αλλεπάλληλα χτυπήματα της ιδιωτικής του κατοικίας στην Αθήνα. Δηλώσεις έκανε και ο δήμαρχος της Αθήνας Νικήτας Κακλαμάνης για το πλήγμα που δέχθηκε η χώρα στον πυρήνα του οικονομικού της βίου σε μια δύσκολη στιγμή, ενώ υποσχέθηκε την έμπρακτη συμπαράστασή του.

Την Τρίτη 9 Δεκεμβρίου ήταν ημέρα της κηδείας του Αλέξανδρου Γρηγορόπουλου, η οποία πραγματοποιήθηκε στο κοιμητήριο Παλαιού Φαλήρου, όπου παρευρέθηκαν χιλιάδες κόσμου. Μετά την κηδεία σημειώθηκαν επεισόδια πετροπόλεμου στη γενικότερη περιοχή, κατά τα οποία τα ΜΑΤ έκαναν χρήση δακρυγόνων. Αστυνομικοί της Ομάδας Ζ πυροβόλησαν πολλές φορές στον αέρα.

Η δίκη και η καταδίκη

Η δίκη της υπόθεσης ορίστηκε για τις 15 Δεκεμβρίου 2009 στο Μικτό Ορκωτό Δικαστήριο Χαλκίδας, καθώς υπήρχε η άποψη πως μια δίκη στην Αθήνα θα προκαλούσε νέες καταστροφές στην πόλη. Μετά από ενστάσεις φορέων τις πόλης της Χαλκίδας, για τον φόβο επεισοδίων, το ποινικό τμήμα του Αρείου Πάγου παρέπεμψε την υπόθεση στο Μικτό Ορκωτό Δικαστήριο Άμφισσας.

Τελικά, η δίκη ξεκίνησε στην Αμφισσα στις 20 Ιανουαρίου 2010, με τους δύο κατηγορούμενους να δηλώνουν αθώοι. Η πρόεδρος του δικαστηρίου ανέφερε πως αστικώς υπεύθυνο για το θάνατο του 15χρονου είναι το δημόσιο, κατά το οποίο η οικογένεια του θύματος θα μπορούσε να στραφεί αν το επιθυμεί, με την πολιτική αγωγή να εκφράζει την θέση πως η οικογένεια αστικά μπορεί να στραφεί και σε βάρος των δύο αστυνομικών, καθώς κρίνει ότι η πράξη τελέστηκε κατά παράβαση εντολής.

Στις 11 Οκτωβρίου 2010, το μικτό ορκωτό δικαστήριο της Άμφισσας (αποτελούταν από 3 τακτικούς δικαστές και 4 ένορκους) έκρινε και τους δύο ειδικούς φρουρούς ένοχους, τον Κορκονέα για ανθρωποκτονία με άμεσο δόλο, και τον Σαραλιώτη για συνέργεια. Ο Κορκονέας καταδικάστηκε σε ισόβια κάθειρξη (ψήφοι 4-3) και 15 μήνες ενώ ο Σαραλιώτης καταδικάστηκε σε δέκα χρόνια φυλάκιση για συνέργεια στη δολοφονία, ωστόσο ένα χρόνο μετά την καταδίκη του, αφέθηκε ελεύθερος με περιοριστικούς όρους, καθώς το Εφετείο έκανε δεκτή την αίτησή του για αναστολή της εκτέλεσης της ποινής.

Από τον Απρίλη του 2017 έχει ξεκινήσει στο Μεικτό Ορκωτό Εφετείο της Λαμίας η δίκη, σε δεύτερο βαθμό, των Ε. Κορκονέα και Β. Σαραλιώτη, για τη δολοφονία του Γρηγορόπουλου.

Απολογισμός

Συνολικά την περίοδο 6 Δεκεμβρίου – 14 Ιανουαρίου έγιναν πάνω από 250 συλλήψεις πανελλαδικά που κατέληξαν σε 67 προφυλακίσεις. Στη Λάρισα 19 άτομα, ανάμεσα στα οποία πολλά ανήλικα παιδιά, ήρθαν αντιμέτωπα με βαρύτατες κατηγορίες, με εφαρμογή του αντιτρομοκρατικού νόμου.

Σύμφωνα με απολογισμό του ΕΒΕΑ, στην Αθήνα ζημιές υπέστησαν 435 επιχειρήσεις (37 με ολοσχερή καταστροφή), συνολικού κόστους 50 εκατομμυρίων ευρώ. O Εμπορικός Σύλλογος Θεσσαλονίκης αναφέρθηκε σε 88 επιχειρήσεις που υπέστησαν καταστροφές στην πόλη, από τις οποίες 10 καταστράφηκαν ολοσχερώς. Τα στοιχεία του απολογισμού παραδόθηκαν στο αρμόδιο υπουργείο για να ξεκινήσει η παροχή αποζημιώσεων σύμφωνα με τις σχετικές εξαγγελίες της κυβέρνησης.

Ο πρωθυπουργός σε συνέντευξή του στις Βρυξέλλες στις 12 Δεκεμβρίου μίλησε για ευθύνες στο επιχειρησιακό σχέδιο της αστυνομίας και καταδίκασε τα περιστατικά βίας, αν και αναγνώρισε την ανάγκη για ειρηνικές διαδηλώσεις των μαθητών. Κριτική άσκησε και στις πολιτικές δυνάμεις, υποστηρίζοντας πως περίμενε ομόθυμη και απερίφραστη καταδίκη των κρουσμάτων βίας, αφήνοντας αιχμές για τις αριστερές δυνάμεις του ΣΥΡΙΖΑ. Κριτική ασκήθηκε από τον πολιτικό κόσμο και για τον τρόπο χειρισμού της κατάστασης από τον Υπουργό Εσωτερικών, αλλά και στον Υπουργό Παιδείας κ. Ευριπίδη Στυλιανίδη για έλλειψη ευαισθησίας.

Οι κινητοποιήσεις βέβαια συνεχίστηκαν και το κύμα καταλήψεων απλώθηκε τις επόμενες μέρες του συμβάντος σε όλα τα σχολεία, με τον ξένο Τύπο να αφιερώνει εκτενή ρεπορτάζ στα γεγονότα. Ο πρωθυπουργός στη συνέντευξή του δήλωσε πως δεν είχε μείνει ικανοποιημένος από την υπερβολή με την οποία είχαν προβληθεί τα γεγονότα κατά τις πρώτες μέρες.

Την Παρασκευή, 12 Δεκεμβρίου το Εθνικό Συμβούλιο Ραδιοτηλεόρασης εξέδωσε υπόδειξη προς τα παραδοσιακά μέσα ενημέρωσης «να επιδείξουν ιδιαίτερη προσοχή στον τρόπο παρουσίασης των γεγονότων που σχετίζονται με τον τραγικό θάνατο του μαθητή Αλέξανδρου Γρηγορόπουλου, καθώς και την απαιτούμενη σύνεση». Σημαντικό ρόλο στο συντονισμό των κινητοποιήσεων και την άμεση ενημέρωση έπαιξε σε εθνικό και διεθνές επίπεδο το Διαδίκτυο, ενώ πραγματοποιήθηκε και ολιγόλεπτη κατάληψη των στούντιο της ΝΕΤ και εμφάνιση στο μεσημεριανό δελτίο, τη στιγμή που παρουσιαζόταν η ομιλία του πρωθυπουργού στην ΚΟ της ΝΔ, από νεαρούς που θέλησαν έτσι να διαμαρτυρηθούν για τη φυλάκιση παιδιών και για τον τρόπο που παρουσιάζονται οι ειδήσεις στα ελληνικά μέσα ενημέρωσης. Σημαντικό είναι να ειπωθεί ότι ο  ο Αρχιεπίσκοπος Αθηνών και Πάσης Ελλάδος Ιερώνυμος καθώς και πολλά άλλα πρόσωπα του εκκλησιαστικού και εκπαιδευτικού κόσμου εξέφρασαν τη συμπαράστασή τους στις αγωνίες των παιδιών.

Ο πρωθυπουργός δήλωσε σε συνέντευξη του στο Βέλγιο πως το μεγάλο πρόβλημα της χώρας είναι το δημόσιο χρέος, ως απάντηση στους φόβους για αύξηση των επιτοκίων δανεισμού από το εξωτερικό, λόγω της εσωτερικής ανασφάλειας. Οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις εξέφρασαν την ανησυχία τους για το περιστατικό, καθώς απέδωσαν την κοινωνική έκρηξη σε βαθύτερα αίτια που πυροδοτήθηκαν από το ατυχές συμβάν, ιδίως μετά την εκδήλωση περιστατικών βίας σε Ευρώπη και Τουρκία για το θάνατο του νεαρού.

Σύμφωνα με τον ξένο τύπο, παρόμοια προβλήματα υποβόσκουν και στην Ευρώπη, μετά την οικονομική κρίση του 2008 και τις επερχόμενες εκπαιδευτικές και εργασιακές μεταρρυθμίσεις, ενώ έγινε λόγος για ένα «μεσογειακό τόξο» οιονεί αναταραχών. Ιδιαίτερη ανησυχία εξέφρασε ο γαλλικός τύπος, λόγω παρόμοιων κρουσμάτων βίας που είχε βιώσει η Γαλλία παλαιότερα. Διαμαρτυρίες έγιναν επίσης σε Ρωσία, Αυστραλία, Ασία, και Αργεντινή.

Μεγάλη μερίδα της εξωκοινουβουλευτικής Αριστεράς και του αντιεξουσιαστικού πολιτικού χώρου στην Ελλάδα, ο οποίος φέρεται να πρωταγωνίστησε στα γεγονότα, αντιμετώπισε θετικά την περίοδο του Δεκεμβρίου ως «λαϊκή εξέγερση» ή «λαϊκή αντιβία» κατά της κρατικής καταστολής και της κυβερνητικής πολιτικής.

Η γενική γραμματέας του ΚΚΕ Αλέκα Παπαρήγα σε δηλώσεις της καταδίκασε ευθέως τις βίαιες ταραχές και τις υλικές ζημιές, κάνοντας λόγο για «ενιαίο μέτωπο ΜΑΤ και κουκουλοφόρων» και για προβοκάτορες υποκινούμενους από «κέντρα εντός και εκτός Ελλάδας» με στόχο «τη συκοφάντηση του λαϊκού κινήματος». Ο ΣΥΡΙΖΑ επίσης καταδίκασε τα περιστατικά βίας, επιρρίπτοντας όμως ευθύνες στην κυβέρνηση για τα γεγονότα και αναφερόμενος στις ταραχές ως «κοινωνικό φαινόμενο» και «εξέγερση της νεολαίας».Ο πρόεδρος του ΛΑΟΣ Γιώργος Καρατζαφέρης απέδωσε τα επεισόδια σε πράκτορες, προβοκάτορες και ξένα κέντρα ταραχών.

Η άποψη του Γιώργου Καρατζαφέρη εκφράστηκε πρόσφατα από ντοκιμαντέρ της Ρωσικής τηλεόρασης για τα επεισόδια εκείνης της εποχής, που το παραθέτουμε παρακάτω. Σύνδεσε το σχέδιο δολοφονίας του Καραμανλή με τα επεισόδια το συγκεκριμένο ντοκιμαντέρ.

Advertisements

Οι Αριστερές δράσεις δημοσιεύουν κάθε σχόλιο. Θεωρούμε ότι ο καθένας έχει το δικαίωμα να εκφράζει ελεύθερα τις απόψεις του. Ωστόσο, αυτό δεν σημαίνει ότι υιοθετούμε τις απόψεις αυτές καθώς εκφράζουν αποκλειστικά τον εκάστοτε σχολιαστή. Τα συκοφαντικά ή υβριστικά σχόλια θα διαγράφονται χωρίς προειδοποίηση.

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s